قالدىق بۇركەنىشتى قايتادان جيناپ الىپ، اتىزدى قۇنارلاندىردى
كەلۋقاينارى: |جاۋاپتى رەداكتور: | جاڭالانعان ۋاقىت:2018-04-16 18:25:00

قاليبەك سىرلىبەك ۇلى حابارلايدى: ەكولوگيالىق جۇيەنى قورعاۋ جانە قالپىنا كەلتىرۋدى كۇشەيتىپ، ەكولوگيانى قورعاۋدىڭ قىزىل سىزىعىنا قاتاڭ بويۇسىنۋ كەرەك. بۋىرشىن اۋدانى قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الۋدا « قامال الۋ شايقاسىن » بەلسەنە جۇرگىزىپ، ەگىستىك جەردىڭ باياندى دامۋىن قورعاپ، اق ءتۇستى بىلعانىشتى ازايتىپ، ەكولوگيالىق ورتانىڭ قورعاۋعا كۇش سالدى.


سوڭعى جىلدارى، بۇركەنىش استىندا داقىل ءوسىرۋ تەحنيكاسى اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرىسىنىڭ ءونىمىن، ەگىنشى- مالشىلاردىڭ كىرىسىن ارتتىرۋدا « شەشۋشى » رول اتقاردى. الايدا، بۇركەنىشتىڭ ۇزاق جىلدار بويى ىستەتىلۋى مەن ىستەتىلۋ سالىستىرماسىنىڭ ۇزدىكسىز ارتۋىنا ىلەسىپ، ەگىستىك جەردە قالعان بۇكەنىش مولشەرى جىل سايىن كوبەيىپ، دەر كەزىندە الاستاپ جيناماسا توپىراقتىڭ اۋەلگى قۇرامىن بۇلدىرۋمەن قويماي ورتانى لاستاپ، اۋىل شارۋاشىلىعى ءوندىرىس ءونىمىن دە تومەندەتەدى.


سوڭعى ەكى جىلدا، بۋىرشىن اۋدانى قالدىق بۇركەنىشتىڭ زيانىن كۇش سالا ۇگىتتەپ، قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الۋ تەبىنىن ارتتىرعان ويماقى قالاشىعى ءىس جۇزىندىكپەن بىرلەستىرىپ، قاتىستى جيناپ الۋ ساياساتىن اتقارىپ، مۋ باسىندا 10 يۋاننان قوسىمشا بەرىپ، بۇقارانىڭ قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋ بەلسەندىلىگىن ارتتىردى، 2017- جىلى ويماقى قالاشىعىنداعى ەگىستىك جەردەگى بۇركەنىش جاپقان كولەم 110 مىڭ مۋعا جەتتى. قازىرگە دەيىن، ويماقى قالاشىعى قالدىق بۇركەنىشتەردى جيناپ العان ەگىستىك جەر كولەمى 100 مىڭ مۋعا جەتىپ، جيناپ الۋ سالىستىرماسى %90 تەن استى.


ويماقى قالاشىعىنىڭ ورىنباسار قالاشىق باستىعى جاۋ جيانپىڭ بىلاي دەدى: ىشكەرىلەي ۇگىت جۇرگىزىپ، اتتانىسقا كەلتىرۋ ارقىلى بۇقارانىڭ قالدىق بۇركەنىشتىڭ ەگىس داقىلدارىنا اكەلەتىن زارابى تۋرالى تانىمى ارتتى. سونىمەن بىرگە، بۇقاراعا قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الۋ ارقىلى ءوز جەرلەرىن قورعاۋ ، ورتانى قورعاۋدا بەلسەندى قورعاۋ رولىن اتقاردى.


جىلدار بويى ساقتالىپ قالعان قالدىق بۇركەنىش توپىراق قۇنارىن جويىپ، ەگىس داقىلدارىنىڭ ءوسۋى مەن تامىر تارتۋىنا اۋىر ىقپال جەتكىزىپ، ادام كۇشىمەن قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋ ونىمدىلىگى تومەن بولعاندىقتان، بيىل كوكتەم وندىرىسىنە ىقپال جەتكىزبەۋدى كوزدەپ اۋدانىمىز سەلبەستىك كوپەراتيۆتەردىڭ اۋىل شارۋاشىلعى ماشىنا قاينارىن رەتتەۋ، قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋ ماشىيناسىن ىستەتۋ ارقىلى شارۋالاردىڭ وسى ءبىر قيىن ماسەلەسىن شەشىم ەتتى. ويماقى قالاشىعى چىنشي سەلبەستىك كوپەراتيۆى وتكەن جىلعى نەگىزدە تاجىريبە قورىتىندىلاپ، بۇىل قالدىق بۇركەنىش جيناۋ ماشيناسىنىڭ دارەجەسىن جوعارىلاتتى ءارى مۇشەلەر مەن جاڭا ءتيىپتى ماشينا- جابدىقتاردى كوبەيتىپ، قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋعا ات سالىسىپ، اتىزداعى اق ءتۇستى لاستىقتى الاستادى.


ويماقى قالاشىعى چىنشي سەلبەستىك كوپەراتيۆىنىڭ جاۋاپتىسى ما يۇيجياڭ بىلاي دەدى: ءبىز بيىل جاڭاشا قالدىق بۇركەنىش جيناۋ ماشيناسىنا تاپسىرىس بەردىك. ونىڭ الدىنعى ەكى قاتار ءتىسىنىڭ بارلىعىن بەرىكتەدىك. وتكەن جىلعى تىستەردىڭ بەرىكتىگى جەتەرسىز. جەر بەتىندە عانا قالىپ، قالدىق بۇركەنىشتى جيناي المايدى، بيىل جاڭاشا ماشينا كەلگەننەن كەيىن ءبىز قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋ سالىستىرماسىن %90 تىك ولشەمگە جەتكىزۋگە كەپىلدىك ەتەمىز، وتكەن جىلى قالدىق بۇركەنىش جينالعان ەگىستىك جەر كولەمى 26 مىڭ مۋ شاماسىندا، بۇكىل اۋىل كولەمىندە 14 تە 15 كۇن ۋاقىت جۇمساپ، 5 ماشينا ىستەتىپ، جيناۋعا ءتيىستى 110 مىڭ مۋ جەردى 130 مىڭ مۋعا جەتكىزىپ، بيىل كوكتەمدە اۋىلىمىزداعى سەلبەستىك كوپەراتيۆىمىز ءجۇز دە ءجۇز قىزمەت وتەيمىز، قازىر قالدىق بۇركەنىشتى جيناۋ قىزمەتى اقىرلاسۋ الدىندا تۇر.


12- ءساۋىر كۇنى، ويماقى قالاشىعى قاراجال قىستاعىنداعى ەگىنشى تيان جۇنحۋانىڭ ءجۇز مۋلىق ەگىس اتىزىندا ءىرى ءتيپتى 10 قالدىق بۇركەنىش جيناۋ ماشيناسى جۇمىس ىستەپ، قالدىق بۇركەنىشتى تۇبەگەيلى جيناپ، ونىڭ بيىىلعى مول ءونىم الۋ سەنىمىن بەكەمدەدى.


ەگىنشى تيان جۇنحۋا بىلاي دەدى : قالدىق بۇركەنىشتىڭ زيانى بۇقارا جونىنەن العاندا، ەگىستىك جەر جونىنەن العاندا زيانى وتە زور. قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الماعاندا مايسالاردى ءولتىرىپ، ورتانى لاستايدى، سوندىقتان قازىر ءبىزدىڭ قالدىق بۇركەنىشتىڭ زيانى تۋرالى تانىمىمىز جوعارىلادى. قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ العاننان كەيىن مايسالاردىڭ ءوسۋى كورنەكتى جوعارىلاپ، كوكتەم سالىستىرماسى %90 تەن اسىپ، بۇقارانىڭ كىرىسى دە ارتادى.


قالدىق بۇركەنىشتىڭ ەگىستىك جەردى لاستاۋىنىڭ زاردابىن اۋەل باستان الدىن الىپ، اتىزداعى قالدىق بۇركەنىشتىڭ لاستاۋىن ءونىمدى تەجەۋ ءۇشىن بۇل اۋدان « بۋىرشىن اۋدانىنىڭ 2018- جىلعى ەگىستىك جەردەگى قالدىق بۇركەنىشتەردى امبەباپ وڭاۋ قىزمەتىنە جەتەكشىلىك ەتۋ پىكىرىن » شىعارىپ، ءونىمى جوعارى، ساپالى، جوعارى ءونىمدى، ەكولوگيالىق اۋىل شارۋاشىلىعى نىساناسىن وزەك ەتىپ، بۇركەنىشتى ىستەتۋدەن باستاپ، قايتا جيناپ الۋ جانە قايتالاي ىستەتۋ سياقتى بارلىق بۋىنداردا قول سالىپ ىسكە كىرىسىپ، ەگىستىك جەردەگى قالدىق بۇركەنىشتى امبەباپ وڭاۋ قىزمەتىن ءورىس الدىرىپ، اقاسىىز ەگىستىك جەردەگى قالدىق بۇركەنىشتى قايتالاي پايدالانۋ باياندى ءتۇزىلسىن قۇردى.


ويماقى قالاشىعىنىڭ ورىنباسار قالاشىق باستىعى جاۋ جيانپىڭ بىلاي دەدى: 2018- جىلى قالاشىعىمىزدىڭ ءىس جۇزىندىگىمەن بىرلەستىرىپ، قاتىستى جوبالار مەن شارالاردى بەلگىلەدىك. قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الۋدىڭ ونىمدىلىگىنە كەپىلدىك ەتۋ ءۇشىن ءبىز بۇقارانى ءۇزىن ساباقتى داقىلدارعا بۇركەنىش ىستەتپەي، سۋدى ۇنەمدەيتىن بۇركەنىش ىستەتۋ تەحيكاسىن كەڭ كولەمدە جالپىلاستىردىق. سونىمەن بىرگە اۋىل شارۋاشىلىعى ماشينا تاراۋلارى مەن تەحنيكالىق باقىلاۋ تاراۋلارىمەن بىرلەسىپ، ونەركاسىپ ساۋدا تاراۋى اۋىل شارۋاشىلىعى ماتەريالدارى بازارىنا 0.1 دەن تومەن بۇركەنىشتەردىڭ اۋىل شارۋاشىلىعى ماتەريالدار بازارىمىزعا كىرۋىنىڭ الدىن الدىق. سونىمەن بىرگە بۇكىل قالاشىق كولەمىندە بۇركەنىشتىڭ قامتىم سالىستىرماسىن تومەندەتتىك.


ۇعىسۋعا قاراعاندا، بيىل بۇكىل اۋدان بويىنشا 230 مىڭ مۋ ەگىستىك جەردىڭ قالدىق بۇركەنىشتى جينالىپ الىنادى. قازىرگە دەيىن جينالعان جەر كولەمى 210 مىڭ مۋ. مەجەمەن وسى ايدىڭ 20 كۇندەرى شاماسىندا قالدىق بۇركەنىشتى جيناپ الۋ قىزمەتىن جالپى بەتتىك اقىرلاسادى.

بۋىرشىن اۋداندىق راديو- تەلەۆيزور مەكەمەسى