قۇتىبي اۋدانى سۋ ۇقىعى رەفورماسن تەرەڭدەتتى
كەلۋقاينارى:جۇڭگو قازاق راديو تورابى |جاۋاپتى رەداكتور: | جاڭالانعان ۋاقىت:2019-08-01 15:37:00


    سوڭعى جىلداردان بەرى، قۇتىبي اۋدانى سۋ ۇقىعىنا، سۋ باعاسىنا جان-جاقتىلى رەفورما جۇرگىزۋدى ۇزدىكسىز كۇشەيتىپ، بازار مەحانيزىمىن ەنگىزىپ، سۋ ۇقىعى ساۋداسى ارقىلى سۋ بايلىعى تيىمدىلىگىن بارىنشا جوعارىلاتتى.


    تاياۋدان بەرى، قۇتىبي اۋدانى ۋگۇڭتاي قالاشىعى جۇڭچۇي قىستاعى 4 مىڭ مۋلىق جوعارى ءونىمدى زەردەلى تامشىلاتىپ سۋارۋ نىسانىن ءوتىنىش ەتىپ مالىمدەدى. قىسىتاق پارتيا ياچەيكاسىنىڭ ورىنباسار شۋجيى جاڭ جيانيۇن بىلاي دەدى: سۋ ۇنەمدەۋ ارقىلى ارتىپ قالعان سۋ بايلىعىن پايدالانۋ ۇقىعىن ساۋداعا سالىپ، ودان تۇسكەن پايدانى سۋ ۇنەمدەۋ قۇرىلعىلارىن جاڭالاۋ نىسانىنا پايدالانىپ، سۋدى ۇنەمدەپ، ونىمدىلىگىن ارتتىرۋ تاماشا اينالىمىن جۇزەگە اسىردىق. جۇڭچۇي قىستاعىنىڭ 2018-جىلعى جوعارى ءونىمدى سۋارۋىنان ءبىر ميلليون 340 مىڭ تەكشە مەتردەي سۋ ۇنەمدەلدى، سۋ ۇقىعى ساۋدا تەكشەسى ءار تەكشە مەترىن 21 فىن 6 ليعا ساتىپ 290 مىڭ يۋاننان ارتىق پايدا تاپتى. بۇل قارجى 2018-جىلدان بۇرىنعى كونە تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇرىلعىسىن جاڭالاۋعا پايدالانىلدى، سوندا عانا ءبىز اۋەلگى نەگىزدە سۋ ۇنەمدەۋ مولشەرىن 600 مىڭ تەكشە مەتردەي ارتتىرا الامىز ءارى مولشەرمەن 130 مىڭ يۋان پايدا تابامىز.


    جۇڭچۇي قىستاعىنداعى پايدالانۋدان اسىپ قالعان سۋ كورسەتكىشىن اقشاعا ساتۋعا بولادى، بۇل قۇتىبي اۋدانىنىڭ 2014-جىلى اتقارعان سۋ ۇقىعى مەن سۋ باعاسىنا جان-جاقتىلى رەفورما جۇرگىزگەنىنىڭ ناتيجەسى. مەملەكەتتىك سۋ ۇقىعى، سۋ باعاسى رەفورماسى سىناق تۇيىنىندەگى اۋدان تۇرعىسىنان قۇتىبي اۋدانى سۋ بايلىعىنىڭ مولشەرى مەن ەگىستىك جەردىڭ جالپى مولشەرىنە نەگىزدەلىپ، تۇتاس اۋداننىڭ سۋدان پايدالانۋ مولشەرىن تۇراقتاندىرىپ، ونى اۋىل-قالاشىق، قىستاق، گرۋپپالارعا جانە ءار ءبىر وتباسىنا ۇلەستىردى ءارى ديقاندارعا سۋ بايلىعىنان پايدالانۋ ۇقىعىن تۇراقتاندىرۋ كۋالىگىن تاراتتى، سۋدان پايدالانۋشىلاردىڭ ۇنەمدەپ قالعان سۋ ىستەتۋ كورسەتكىشىن بازارعا اپارىپ ساتۋىنا بولادى. قۇتىبي اۋداندىق سۋ يگىلىگى مەكەمەسى سۋ يگىلىگىن باسقارۋ باس پۋنكتى سۋارۋعا جاۋاپتى كەڭسەنىڭ مەڭگەرۋشىسى جاڭ جيانجۇن بىلاي دەدى: نەگىزگى سۋ اقىسى 10 فىن 8 لي، ەگەر، تۇراقتى نورمادان اسىپ كەتسە ەكى ەسەدەن جوعارى باعامەن اقى الىنادى. سۋ بايلىعى اقىسى مەن بايلىق سۋ اقىسىن قوسقاندا 47 فىن 6 لي بولادى. ەگەر، ديقانداردىڭ سۋ ۇقىعى ساۋدا تەكشەسى بولسا، ونىڭ سۋ اقىسى ەكى ەسە باعامەن بىردەي، ياعىني، 21 فىن 6 لي بولىپ، نەگىزگى سۋ باعاسىنىڭ ەكى ەسەسىندەي بولادى.


    2018-جىلى جۇڭچۇي قىستاعى سۋ ۇقىعى ساۋداسى ارقىلى 200 مىڭ يۋاننان استام كىرىس كىرگىزدى. 500 مۋلىق جەردىڭ تيجارات ۇقىعى بار جۇڭچۇي قىستاعىنداعى ەگىنشىلىكپەن شۇعىلداناتىن ءىرى وتباسى شاڭ چۇنجۇن سۋ ۇقىعى ساۋداسىنىڭ وزىنەن 2 مىڭ 700 يۋاننان ارتىق پايدا تاپتى. ول: «قازىر مەنىڭ سۋدى مۇمكىندىكتىڭ بارىنشا ۇنەمدەپ، باسقالارمەن سۋ ساۋداسىن جاساۋىما بولادى. ءبىر مۋ جەردەن 30 تەكشە مەتردەي سۋ ۇنەمدەپ، 500 مۋ جەردەن جىلىنا ەكى مىڭ دا ءۇش مىڭ يۋان پايدا كورەم، وسىلايشا كىرىس تاعى دا ارتادى»،-دەدى.


    جۇڭچۇي قىستاعىمەن كورشىلەس لۇڭۋاڭمياۋ قىستاعىندا تامشىلاتىپ سۋارۋ تولىق جالپىلاسپاعاندىقتان، بيىلعى بەلگىلەنگەن سۋ نورماسىن ىستەتىپ بولدى. تاياۋدان بەرى، قىستاق پارتيا ياچەيكاسىنىڭ شۋجيى، قىستاق تۇرعىندار كوميتەتىنىڭ مەڭگەرۋشىسى ليۋ چاڭجۇن جان-جاققا تەلەفون بەرىپ وزگە قىستاقتاعى ارتىق سۋ نورماسىن ساتىپ الدى. ول:« ءتورت-بەس جەرگە تەلەفون بەردىم، ساتىپ الاتىن 2 ميلليون تەكشە مەتر سۋ تياناقتاندى. بىرنەشە كۇننىڭ ىشىندە قارجى جيناپ، الدىمەن ساۋدالاسىپ، اقشانى سوڭىنان ديحانداردان جيناپ الامىن، ءبىر ساعاتىن 200 يۋانمەن ەسەپتەگەندە، ءبىر تاۋلىكتە 4 مىڭ دا 5 مىڭ يۋان جۇمسالادى، وزىندىك قۇن وتە جوعارى»،-دەدى.
كەلەر جىلى لۇڭۋاڭمياۋ قىستاعى سۋ ۇنەمدەۋگە وزگەرىس ەنگىزۋ تەبىنىن ارتتىرۋدى ۇيعاردى. ليۋ چاڭجۇن: «ءالى 2 مىڭ مۋ جەرگە تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇرىلعىسى ورناتىلمادى، كەلەر جىلى،ءسوزسىز، 2 مىڭ مۋ جەرگە تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇرىلىعىسن ورناتىپ بولامىز، كونەرىپ توزعان تامشىلاتىپ سۋارۋ قۇبىرىن ءتىپتى دە جوعارى ءونىمدى، سۋدى بارىنشا ۇنەمدەيتىن قۇرىلعىعا اۋىستىرامىز. كوپ ۇزاماي لۇڭۋاڭمياۋ قىستاعى ءارقايسى قىستاقتان اقشامەن سۋ ساتىپ المايتىن بولادى»،-دەدى.


    قازىر قۇتىبي اۋدانى سۋ ۇقىعىن ساۋدالايتىن 6 تەكشە قۇرىپ، سۋارمالى وڭىرلەر اراسىندا، قىستاقتار اراسىندا سۋ ۇقىعى ساۋداسى ىستەلدى. بۇكىل اۋدانداعى سۋ ۇقىعى ساۋدا مولشەرى 17 ميلليون تەكشەمەترگە، ساۋدا سوماسى 3 ميلليون 750 مىڭ يۋانعا جەتتى.