رەفورمانى سوڭىنا دەيىن جۇرگىزەيىك 1-ءبولىم: زامان اياناسى
كەلۋقاينارى: |جاۋاپتى رەداكتور: | جاڭالانعان ۋاقىت:2017-07-20 09:27:00

 

    جۇڭگو كوممۋنيستىك پارتياسىنىڭ 19-رەتكى مەملەكەتتىك قۇرىلتايىنىڭ جەڭىسپەن اشىلۋىن قارسى الۋ، پارتيا 18-قۇرىلتايىنان بەرى، شي جينپيڭ جولداستى ۇيتقى ەتكەن پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋدەگى كەلەلى شەشىمى مەن تولاعاي تابىستارىن جان-جاقتىلى بەينەلەيتىن «رەفورمانى سوڭىنا دەيىن جۇرگىزەيىك» تاقىرىبىنداعى ون ءبولىمدى كولەمدى نازاريالىق ارناۋلى حابار 17–شىلدەدەن باستاپ ورتالىق تەلەۆيزياسىندا بەرىلە باستادى.

 

بۇگىننەن باستاپ ءۇنحات تەكشەمىزدە وسى ارناۋلى حاباردىڭ قىسقارتىلعانى بەرىلەدى.

 

ءبىرىنشى ءبولىم: «زامان اياناسى»

 

رەفورما جاساپ، ەسىك اشقان 30 نەشە جىلدان بەرى، جۇڭگونىڭ جالپىلىق مەملەكەت قۋاتى بارىنشا كۇشەيدى، جۇڭگوشا سوتسياليستىك ءتۇزىم ومىرشەڭدىك قۋات پەن جالىندى كۇشكە تولى بولدى. سونىمەن بىرگە، حاۋىپ- قاتەر مەن سايىستا ۇزەڭگى قاعىستىرىپ كەلەدى. ماسەلە مەن قايشىلىق قاشاندا كەس - كەستەپ وتىردى. جاڭا مارەدە تۇرعان جۇڭگو كوممۋنيستەرى حالىقتىڭ ءۇمىتى مەن تاريحتىڭ اۋىر مىندەتىن ارقالادى.

 

شي جينپيڭ: ءبىزدىڭ جاۋاپكەرلىگىمىز - بۇكىل پارتيا مەن بۇكىل ەلىمىزدەگى ءار ۇلت حالقىن ىنتماقتاستىرىپ جانە باستاپ، تاريح مىندەتىن جالعاپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى كوركەيۋىن جۇزەگە اسىرۋ جولىندا ۇزدىكسىز قۇلشىنا كۇرەس جاساۋ. اۋىر جاۋاپكەرلىك حالىققا دەگەن جاۋاپكەرلىك. حالىقتىڭ باقىتتى تۇرمىسقا دەگەن تالپىنسى ءبىزدىڭ كۇرەس نىسانامىز.

 

2012-جىلى 15-قاراشا، ج ك پ 18-كەزەكتى قۇرىلتايى جەڭىسپەن جابىلعان كۇننىڭ ەرتەسى، ورتالىقتىڭ جوعارى دارەجەلى جاڭا كەزەك باسشىلارى توپتىق بوي كورسەتتى. بۇل ۋادەنى ارقالاعان ساياسي جارناما. شىنايى ءسوزدىڭ استارىندا دۇنيەنى ءدۇر سىلكىندىرگەن جۇڭگو حيكاياسى جونىندە سىر شەرتىلۋدە.

 

2012-جىلى 8-جەلتوقسان ج ك پ ورتالىق كوميتەتىنىڭ باس شۋجيىلىعىنا تاعايىندالعالى 20 نەشە كۇن بولعان شي جينپيڭ مىندەتكە وتىرعاننان كەيىنگى ەل ىشىندەگى تۇڭعىش تەكسەرىپ-زەرتتەۋىن شىنجىننان باستادى.

 

شي جينپيڭ: دىڭ شياۋپيڭ جولداس، ايتسا ايتقانداي جۇڭگونىڭ رەفورما جاساپ، ەسىك اشۋىنىڭ باس جوبالاۋشىسى، جۇڭگوشا سوتسياليزم جولىنىڭ ىرگە تاسىن قالاۋشى. پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ رەفورما جاساپ، ەسىك اشۋ شەشىمنىڭ دۇرىس ەكەندىگىن بارىمىزدە كورىپ وتىرمىز. ءبىز بۇدان كەيىن دە وسى دۇرىس جولمەن، ەلدى قۇدىرەتتەندىرۋ جولىمەن، حالىقتى اۋقاتتاندىرۋ جولىمەن ۇزدىكسىز جۇرە بەرەمىز. وسى جولدان استە اۋىتقىمايمىز، ونىڭ ۇستىنە تىڭ ءورىس اشىپ، تىڭ دەڭگەيگە جەتكىزەمىز.

 

2013-جىلى قاراشادا، پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ 3-جالپى ءماجىلىسى بەيجيڭدە اشىلدى، ماجىلستە رەفورمانى ىشكەرلەي تەرەڭدەتۋدىڭ باس نىساناسى - جۇڭگوشا سوتسياليستىك ءتۇزىمدى كەمەلدەندىرۋ جانە دامىتۋ، مەملەكەتتىڭ باسقارۋ جۇيەسى مەن باسقارۋ قۋاتىن وسىزامانداندىرۋ دەپ تۇراقتاندىرىلدى.

 

شي جينپيڭ: الدىڭعى ءبىر اۋىز ءسوز ءتۇبىرلى بەتالىستى ايقىندايدى، ءبىزدىڭ باعىتىمىز-باسقا جول ەمەس تەك جۇڭگوشا سوتسياليستىك جول. سوڭعى ءبىر اۋىز ءسوز ءتۇبىرلى باعىتتىڭ جەتەكشىلىگىندەگى جۇڭگوشا سوتسياليستىك ءتۇزىمدى كەمەلدەندىرۋ جانە دامىتۋ. ەكى اۋىز ءسوزدى قوسقاندا بۇكىلدەي تولىقتانادى.

 

2013-جىلى 30-جەلتوقسان، ج ك پ ورتالىق كوميتەتىنىڭ ساياسي بيۋروسى ءماجىلىس اشىپ، شي جينپيڭ گرۋپپا باستىعى، لي كىچياڭ، ليۋ يۇنشان، جاڭ گاۋلي ورىنباسار گرۋپپا باستىعى بولعان ورتالىقتىڭ رەفورمانى تەرەڭدەتۋگە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسىن قۇردى. پارتيا مەن مەملەكەت باسشىلارىنىڭ باس بولىپ اتتانىسقا كەلۋى ەل ءىشى – سىرتىنداعىلاردىڭ نازارىن تاعى ءبىر رەت اۋداردى. جۇڭگو عىلىم اكادەمياسى عىلىم سالاسى كوميتەتىنىڭ مۇشەسى جاڭ جويۋان: پارتيا ورتالىق كوميتەتىنىڭ بۇل گرۋپپانى قۇرۋىنىڭ باعىتتامالىعى كۇشتى، ءارى ءبارىمىز زور ءۇمىت ارتۋدامىز. رەفورما تەرەڭدەگەن سايىن قينشىلىقتان قامال الۋ كەزەڭىنە تۋرا كەلەدى. مۇنداي جاعدايدا جوعارىدان تومەنگە قاراي قۋزاپ وتىرماسا، بارعان سايىن قيىنداسادى.

 

پارتيا 18-كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ 3-جالپى ءماجىلىسىنىڭ اشىلۋى، ورتالىقتىڭ رەفورمانى تەرەڭدەتۋگە باسشىلىق ەتۋ گرۋپپاسىنىڭ قۇرىلۋىمەن جۇڭگونىڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ جونىندەگى ايبىندى قيمىلى دابىرالى باستالدى.

 

رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتكەن ءۇش جىلدان بەرى، ماسەلەنىڭ جەتەكشى باعىتىنا تاباندى بولۋ، مۇنىڭ ايقىن ەرەكشەلىگى بولدى. سونىمەن بىرگە رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ زاڭ ءتۇزىمدى جەتەكشىلىك ەتىپ، تۇزىمدە جاڭالىق اشۋدى كۇشەيتكەن ءتۇبىرلى رەفورما. شي جينپيڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋدە زاڭ ءتۇزىم ويى مەن زاڭ ءتۇزىم تاسىلىنەن پايدالانۋعا وسكەلەڭ ءمان بەرىپ، زاڭ ءتۇزىمنىڭ جەتەكشىلىگى مەن جەبەۋ رولىن ساۋلەلەندىرۋدى تالاي رەت باسا دارىپتەگەن بولاتىن. مەملەكەتتىك حالىق قۇرىلتايى زاڭ-ءتۇزىم قىزمەت كوميتەتىنىڭ ورىنباسار مەڭگەرۋشىسى شۇي انبياۋ : رەفورما امالياتى بارىسىندا ءىشىنارا ءتۇزىم، امالياتتىق ىزدەنۋلەر، تابىستى تاجىريبەلەردى زاڭ-ءتۇزىم دەڭگەيىنە كوتەرۋىمىز كەرەك، ول ءۇشىن زاڭمەن وڭاۋدى كەمەلدەندىرۋ كەرەك. سونىمەن بىرگە رەفورما زاڭ-ءتۇزىم ارناسىمەن ءجۇرىلۋى كەرەك. وسىلاي بولعاندا عانا رەفورمانىڭ بەدەلىن كوتەرۋگە بولادى.

 

باس شۋجي شي جينپيڭ مىنانى قايتالاي دارىپتەدى: رەفورما مەيلى قانداي كەزەڭگە دەيىن ىلگەرلەسە دە حالىقتىڭ اۋەلگى جاسامپازدىق قۋاتىنا استە نەمقۇرايلى قاراۋعا بولمايدى. رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋدە باستان-اياق جوعارى جىكتەگى جوبالاۋمەن نەگىزگى ساتىدا زەرتتەۋ جۇرگىزۋدى ورگانيكالى ۇشتاستىرۋ كەرەك. ەكونوميس ليۋ شىجين: جوعارى جىكتەگى جوبالاۋ بىرىنشىدەن باعىتتى، ەكىنشىدەن تومەنگى شەكتى مەڭزەيدى. باعىت ايقىن بولسا، شەك تە اشىق بولادى، قالعانى ىسجۇزىندىككە ۇيلەسەتىن ءتۇزىلىس مەحانيزمىن ورناتۋ ماسەلەسى، بۇل ءار دارەجەلى جەرگىلىكتى ۇكىمەت جانە كاسىپورىن، حالىق بۇقاراسىنىڭ باتىلدىقپەن سىناپ كورۋىن قاجەت ەتەدى.

 

تابىس سەزىمى-رەفورمانىڭ ماڭگى وزگەرمەيتىن قۇن نەگىزى.

 

پارتيا 18-كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ 3-جالپى ماجىلىسىندە ماقۇلدانعان رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ ۇيعارىمىندا، حالىق رەفورمانىڭ تۇلعاسى دەگەن نازاريالىق تۇجىرىم جۇرت نازارىن اۋداردى. مۇندا حالىقشىلدىق، حالىقتى وزەك ەتۋ، دامۋدا حالىققا سۇيەنۋ، دامۋ جەتىستىكتەرىمەن حالىققا قىزمەت وتەۋ دارىپتەلگەن، بۇل شي جينپيڭنىڭ حالىقتى نەگىز ەتۋدەگى دەيەكتى ويىن ايگىلەيدى.

 

شي جينپيڭ: وتكەن عاسىردىڭ 60-جىلدارىنىڭ سوڭىندا، مەن ون نەشە جاس كەزىمدە بەيجيڭنەن سانشيدىڭ يان-ان قالاسىنداعى لياڭجياحى دەگەن شاعىن قىستاققا كەلدىم. سول ارادا جەتى جىل تۇردىم، اۋىلداستاردىڭ نەنى قاجەت ەتەتىندىگىن تۇسىنەمىن.

 

رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ- ج ك پ- نىڭ تاريحتاعى تاعى ءبىر رەتكى ۇلى ويانۋى. پارتيا 18-قۇرىلتايىندا جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام قۇرۋدى ورتاعا قويعاننان 3-جالپى ماجىلستە رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ سەگنالىنا دەيىن، ودان 4-جالپى ماجىلىستە مەملەكەتتى زاڭ بويىنشا باسقارۋدان 5-ماجىلىستە تىڭ دامۋ ويىمەن «13-بەسجىلدىق » جوباسىن جاساۋعا، ودان 6-جالپى ماجىلىستە پارتيانى جاپپاي قاتاڭ باسقارۋدى ورتاعا قويۋعا دەيىنگى ايبىندى ورنالاستىرۋلار ارت-ارتىنان ورىستەتىلدى. بۇگىنگى تاڭدا، جۇڭگونىڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ نەگىزگى سالالارىنىڭ ورنىقتى رەفورما تۇلعالىق سۇلباسى نەگىزىنەن قالىپتاستى.

 

ەكونوميكالىق ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە، جۇڭگو ەكونوميكاسىنىڭ دامۋى اناعۇرلىم ءونىمدى، اناعۇرلىم ءادىل، اناعۇرلىم باياندى بولادى؛ ساياسي ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە، جۇڭگو حالىقىنىڭ دەموكراتياسى اناعۇرلىم كولەمدى، اناعۇرلىم تولىق، اناعۇرلىم اقاۋسىز بولادى؛ مادەنيەت ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋىندەگى قۇدىرەتتى رۋحاني كۇشتى ۇيىستىرادى؛ قوعامدىق ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە، حالىقتىڭ مۇڭ-مۇقتاجىن ءتۇسىنىپ، حالىقتىڭ تۇرمىس ساپاسىن جوعارلاتىپ جانە جاقسارتىپ، حالىقتىڭ جاپپاي دامۋىن جەبەۋگە بولادى؛ ەكولوگيالىق مادەنيەت ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە، ادام مەن تابيعاتتىڭ جاراسىمدى قاتار ءومىر ءسۇرۋىن جەبەيدى؛ پارتيا قۇرىلىسى ءتۇزىمى مەن ءتارتىپ تەكسەرۋ ءتۇزىلىس رەفورماسىن تەرەڭدەتكەندە ج ك پ–نىڭ العاباسارلىعى مەن پاكتىگىن ماڭگى ساقتاۋعا بولادى.

 

حالىق بۇقاراسىنىڭ تابىسقا كەنەلۋ سەزىمىن تىرەك ەتكەن مال-مۇلىك ۇقىعىن كەمەلدەندىرۋ ءتۇزىمى حالىق بۇقاراسىنىڭ تۇراقتى مال –مۇلىككە يە بولۋ تىلەگىنە جاۋاپ بەردى؛ ەكى بالالالى بولۋ ساياساتى جان سانىنىڭ سايكەستى دامۋىن جەبەدى؛ نوپوس ءتۇزىمى رەفورماسى حالىقتىڭ تەڭ دارەجەدە الەۋمەتتىك قىزمەت كورسەتۋدەن يگىلكتەنۋىنە مۇمكىندىك جاسادى؛ كەدەيلەردى ءدال سۇيەمەلدەۋ، ءداپ باسىپ كەدەيلىكتەن ارىلتۋ جاپپاي دوڭگەلەك داۋلەتتى قوعام قۇرۋداعى ەڭ زور ولىقىلىقتى تولىقتادى؛ ەمدەۋ دەنساۋلىق ساقتاۋ ءتۇزىلىس رەفورماسى دارىمەن شيپاحانانى اسىراۋداي باس نىسانادان قامال الۋدى ورتاعا قويدى؛ ەمتيحان الىپ وقۋشى قابىلداۋ رەفورماسىن تىرەك ەتىپ، وقۋ-اعارتۋ رەفورماسى قۋاتىنىڭ سايكەستى دامۋىن جەبەدى.

 

پارتيا 18-كەزەكتى ورتالىق كوميتەتىنىڭ 3-جالپى ماجىلىسىنەن بەرى، رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋ-بۇگىنگى تاڭدا جۇڭگونىڭ ەڭ ايقىن ەرەكشەلىگىنە اينالدى. ول تۇتاس جۇڭگو حالقىنا تيىمدىلىك جەتكىزۋمەن بىرگە جەر شارىن وڭاۋدى جۇڭگو اقىل –پاراساتىمەن، جۇڭگو جوباسىمەن جانە جۇڭگو سەنىمىمەن قامدادى. جۇڭگونىڭ رەفورمانى جاپپاي تەرەڭدەتۋى پارتيانىڭ جالپى جاعدايدى مەڭگەرىپ، ءارقايسى جاقپەن سايكەسكەن باسشىلىق ۇيتىلىق رولىن ايگىلەدى، پارمەندى، قۋاتتى ج ك پ ورنىقتى قاداممەن رەفورمانىڭ ايبىندى بارىسىنا باسشىلىق ەتۋدە.

 

شي جينيپڭ: قانشا الىسقا كەتسەكتە، شۇعىلالى بولاشاققا جەتسەكتە، باسىپ وتكەن جولىمىزدى ۇمىتپاۋىمىز، نەگە اتتانعانىمىزدى ەستەن شىعارماۋىمىز كەرەك. بولاشاققا بەت الىپ، سايىسقا توتەپ بەرەيىك، تۇتاس پارتياداعى جولداستار العاشقى ماقساتتى ەستەن شىعارماي، ۇزدىكسىز ءورىس اشا العا تارتايىق.