بەيجيڭ يحىيۋان باقشاسى

يحىيۋان باقشاسى بەيجيڭنىڭ سولتۇستىك قالا ماڭىندا، جۇڭگونىڭ چيڭ پاتشالىعى تۇسىنداعى پاتشا اۋلەتىنىڭ باقشاسى. يحىيۋان باقشاسى حاڭجوۋدىڭ شيحۋ كولىن ۇلگى ەتىپ، چاڭجياڭنىڭ وڭتۇستىگىندەگى سۋلى ولكەنىڭ باۋ-باقشا ونەرىنىڭ ٴنارىن قابىلداپ سالىنعان، قازىرگە دەيىن تولىق ساقتالعان پاتشا اۋلەتىنىڭ ۋاقىتتىق ورداسى، «پاتشا اۋلەتى باۋ-باقشا مۇراجايى» دەگەن اتقا يە، چىڭدىداعى


        كورىنىس رايونىنىڭ تانىستىرۋى:


        يحىيۋان باقشاسى بەيجيڭنىڭ سولتۇستىك قالا ماڭىندا، جۇڭگونىڭ چيڭ پاتشالىعى تۇسىنداعى پاتشا اۋلەتىنىڭ باقشاسى. يحىيۋان باقشاسى حاڭجوۋدىڭ شيحۋ كولىن ۇلگى ەتىپ، چاڭجياڭنىڭ وڭتۇستىگىندەگى سۋلى ولكەنىڭ باۋ-باقشا ونەرىنىڭ ٴنارىن قابىلداپ سالىنعان، قازىرگە دەيىن تولىق ساقتالعان پاتشا اۋلەتىنىڭ ۋاقىتتىق ورداسى، «پاتشا اۋلەتى باۋ-باقشا مۇراجايى» دەگەن اتقا يە، چىڭدىداعى بيشۋ شانجۋاڭ (سالقىن ساراي)، جۋوجىڭيۋان باقشاسى، ليۋيۋان باقشاسىمەن قوسىلىپ جۇڭگوداعى ٴتورت ايگىلى باقشا دەپ اتالادى، 1998-جىلى «الەمدىك مۇراعاتتار تىزىمدىگىنە» ەنگەن.


        يحىيۋان باقشاسىن اۋىزعا العاندا ونىڭ تاريحىن اينالىپ وتە المايسىز، 1750-جىلى چيانلۇڭ پاتشا پاتشا اناسىنىڭ 60 جاسقا تولعانىن تويلاۋ ٴۇشىن، سۋ باستاپ، كول جاساپ يحىيۋان باقشاسىنىڭ العاشقى سۇلباسى چيڭزۋويۋان (تۇنىق تولقىن) باقشاسىن سالدىرادى. چيڭ پاتشالىعىنىڭ سوڭعى مەزگىلىندە باقشا نەشە دۇركىن ويراندالادى، 1886-جىلى، سىشي تايحوۋ تەڭىز ارمياسىنىڭ قاراجاتىنان پايدالانىپ باقشانى قايتادان جوندەتىپ، قام-قايعىسىز كۇتىمدەلەتىن ورىن ەتىپ، ەكى جىلدان كەيىن باقشانىڭ اتىن يحىيۋان باقشاسى دەپ وزگەرتەدى. سودان باستاپ، بۇل باقشا چيڭ پاتشالىعىنىڭ ەڭ جوعارى بيلەۋشىلەرىنىڭ پاتشا ورداسىنان قالسا ەڭ ماڭىزدى ساياسي جانە ديپلوماتيالىق ورتالىعىنا اينالادى. ۋشۇي جىلعى زاڭ وزگەرىسى ساتسىزدىككە ۇشىراعان سوڭ، گۋاڭشۇي پاتشا باقشاداعى يۇيلانتاڭ سارايىندا ۇزاق جىل مىرزا قاماقتا وتىرادى.


        يحىيۋان باقشاسى ۋانشوۋشان تاۋى مەن كۇنميڭحۋ كولىن نەگىز ەتەدى، جەر كولەمى 300 گەكتار، سۋ ايدىنى تورتتەن ٴۇش ۇلەسىن ۇستايدى، باقشادا تۇرلىشە ۇلگىدەگى 3000 نەشە قۇرىلىس بار، فوشياڭگى سارايى، ۇزىن كاريدور، تاس كەمە، سوۋجوۋ كوشەسى، ون جەتى دوعالى كوپىر، تەاتر سارايى قاتارلى تيپتىك قۇرىلىستاردى ايتۋعا بولادى.


        فوشياڭگى سارايى چيڭ پاتشالىعىنىڭ پاتشا اۋلەتى تاساتتىق بەرىپ، بۇدتقا تابىناتىن ورىن، باقشاداعى ەڭ بيىك جەر، بۇل ارادان تۇتاس كۇنميڭحۋ كولىن بيىكتەن تاماشالاۋعا بولادى. ون جەتى دوعالى كوپىر كۇنميڭحۋ كولىنە سالىنعان، باقشاداعى ەڭ ۇلكەن تاس كوپىر، كوپىرگە ٴار ٴتۇرلى كەيىپتەگى 500 ارىستاننىڭ ٴمۇسىنى ويىلعان. دىحىيۋان تەاتر سارايى چيڭ پاتشالىعى تۇسىنداعى ٴۇش ايگىلى تەاتر سارايىنىڭ ٴبىرى، ونىڭ كولەمى ەڭ ۇلكەن، ٴارى تولىق ساقتالعان. تەاتر سارايى سىشيدىڭ ويىن كورۋىنە ارنالعان، بەيجيڭ تەاترىنىڭ شولپاندارى ياڭ شياۋلوۋ، تان شينفەي قاتارلىلار كەزىندە وسى ارادا سىشي تايحوۋعا ونەر كورسەتكەن ەكەن. ۇزىن كاريدور سۋرەت ٴدالىزى دەپ تە اتالادى، كاريدوردىڭ ەكى جاعىنا الۋان ٴتۇرلى «سۋجوۋ ۇلگىسىندەگى بوياۋلى سۋرەت» سىزىلعان، 14 مىڭ سۋرەتتىڭ ەش قايسىسى قايتالانباعان، سۋرەتتەگى كەيىپكەرلەر تۇگەلدەي جۇڭگونىڭ ەرتە زامانداعى كلاسسيكالىق شىعارمالارىنان الىنعان، 1992-جىلى الەمدەگى ەڭ ۇزىن كاريدور دەپ تۇراقتاندىرىلىپ، «الەمدىك گەنيستەر رەكوردىنا» ەنگىزىلگەن. كاريدوردىڭ اياعىنا شىققاندا تاس كەمەگە جەتەدى، تاس كەمە مىراموردان ويىپ جاسالعان، چيانلۇڭ زامانىنان جاسالا باستاعان، انگليا-فرانسيا بىرلەسكەن ارمياسىنىڭ شاپقىنشىلىق سوعىسىندا، كەمەدەگى جۇڭگو ۇلگىسىندەگى قۇرىلىستار قيراتىلعان، قايتادان جوندەلگەندە باتىس ۇلگىسىندەگى قۇرىلىسقا وزگەرتىلگەن، تەرەزەسىنە ٴتۇستى اينەك ورناتىلعان، باقشاداعى بىردەن-ٴبىر باتىس ۇلگىسىندەگى قۇرىلىس ەسەپتەلەدى.


    جازدا يحىيۋان باقشاسىنىڭ تۇڭعيىق گۇلى كولى كوز تارتىپ مۇلگىپ تۇرادى، ٴار جىلى شىلدەنىڭ باسىنان تامىزدىڭ اقىرىنا دەيىن تۇڭعيىق گۇلى مەرەكەسى وتكىزىلەدى، باقشادا جەتى جەردەن تۇڭعيىق گۇلى كورمەسى اشىلادى، كورە كەتكەن ابزال. بۇدان سىرت، يحىيۋان باقشاسىندا مىس بۇيىمدار كورمەسى، تەاتر مۇراعاتتار كورمەسى، ەتنوگرافيالىق بۇتحانا بازارى قاتارلى ٴار ٴتۇرلى مادەني قيمىلدار وزدىرىلادى، بۇلار دا ٴبىر كورۋگە تاتيدى.


        كورىنىس رايونىنىڭ دارەجەسى: AAAAA


        ساياحاتتاۋ ۋاقىتى: 4 تە 5 ساعات


        ادرەسى: بەيجيڭ قالاسى حايديان رايونى جاڭا ساراي قاقپاسى كوشەسى


        اشىلۋ ۋاقىتى:


    قاۋىرت مەزگىلدە (ٴار جىلى 1-ساۋىردەن 31-قازانعا دەيىن) 6:30‐18:00


    سايابىر مەزگىلدە: (ٴار جىلى 1-قاراشادان 31-ناۋرىزعا دەيىن) 7:00‐17:00


        بەلەت باعاسى:


        قاۋىرت مەزگىلدە: ٴار ادام 30 يۋان، جارىم باعادا ساتىلاتىن بەلەت بار


        سايابىر مەزگىلدە: ٴار ادام 20 يۋان، جارىم باعادا ساتىلاتىن بەلەت بار


        فوشياڭگى سارايى 10 يۋان؛ سۋجوۋ كوشەسى 10 يۋان؛ دىحىيۋان باقشاسى 5 يۋان؛


        كورىنىس رايونىنىڭ قاۋىرت مەزگىلدەگى تولىق بەلەتى: 50 يۋان؛ سايابىر مەزگىلدە: 40 يۋان (ەسىك بەلەتىن، دىحىيۋان باقشاسىن، فوشياڭگى سارايىن، سۋجو كوشەسىن قامتيدى)


        قاتىناسقا سىلتەمە:


        قالا ٴىشىنىڭ قاتىناس لەنياسى:


        1. بەيگۇڭمىن (سولتۇستىك ساراي قاقپاسى): 4-جول مەترونىڭ بەيگۇڭمىن بەكەتىنەن ٴتۇسىپ، D ەسىگىنەن شىعادى، 303، 330، 331، 346، 375، 384، 563، 601، 608، 683، 696، 697، 718، ەرەكشە 5-جول، ەرەكشە 10-جول اۋتوبۋزدارى


        ۇشاق:


        استانا حالىقارالىق اۋەجايى: اۋەجاي لەنياسى – 10-جول مەترو – 74-جول اۆتوبۋز؛ اۋەجاي لەنياسى – 10-جول مەترو – 374-جول اۆتوبۋز


        نانيۋان اۋەجايى: نانيۋان اۋەجايىنىڭ شيدان باعىتىنداعى اۆتوبۋزى – 10-جول مەترو – 74-جول اۆتوبۋز


        پويەز:


        بەيجيڭ ۆاگزالى: 2-جول مەترو – 4-جول مەترو داشيڭ لەنياسى – جيڭچىڭ شۋيشي چاڭحى لەنياسى؛ 1-جول مەترو – 10-جول مەترو – 74-جول اۆتوبۋزى


        بەيجيڭ باتىس ۆاگزالى: 74، 374-جول اۆتوبۋزى؛ 9-جول مەترو – 10-جول مەترو – 539-جول اۆتوبۋزى


        بەيجيڭ وڭتۇستىك ۆاگزالى: 4-جول مەترو داشيڭ لەنياسى - يڭچىڭ شۋيشي چاڭحى لەنياسى؛ 4-جول مەترو داشيڭ لەنياسى – 952-جول اۆتوبۋزى


        بەيجيڭ سولتۇستىك ۆاگزالى: 4-جول مەترو داشيڭ لەنياسى – 952-جول اۆتوبۋزى؛ 632-جول اۆتوبۋزى – 437-جول اۆتوبۋزى

    اۋدارعان: العابەك قيسىنقان ۇلى